Nhà vừa xây xong, thậm chí gia chủ chưa kịp chuyển vào ở nhưng đã xuất hiện các đường nứt chân chim trên tường. Đây là tình trạng rất phổ biến khiến nhiều người lo lắng.
Thực tế, không phải vết nứt nào cũng gây nguy hiểm. Việc hiểu rõ nguyên nhân sẽ giúp bạn phân biệt được đâu là hiện tượng co ngót tự nhiên và đâu là dấu hiệu cảnh báo nguy cơ mất an toàn kết cấu.

1. 5 Nguyên Nhân Phổ Biến Khiến Tường Mới Xây Bị Nứt
1.1. Co Ngót Vật Liệu (Nguyên Nhân Phổ Biến Nhất)
-
Nguyên nhân: Vữa xây dựng, bột trát và bê tông đều chứa nước. Trong quá trình khô và đóng rắn, chúng sẽ tự co lại, tạo ra các vết nứt nhỏ li ti dạng lưới trên bề mặt.
-
Đặc điểm nhận biết: Vết nứt nông, chỉ xuất hiện ở lớp vữa trát bề mặt, không xuyên qua tường gạch và hai bên mép nứt không bị trượt/lệch.
-
Cách phòng tránh: Trát tường đúng độ dày và đúng tỷ lệ mác vữa; thực hiện bảo dưỡng (tưới ẩm) đủ thời gian sau khi trát; tránh để tường khô quá nhanh dưới nắng gấp.
1.2. Trát Tường Khi Tường Gạch Chưa Đủ Thời Gian Ổn Định
-
Nguyên nhân: Nhà thầu ép tiến độ, cho trát tường ngay sau khi xây gạch chỉ vài ngày khi mạch vữa xây chưa kịp ổn định và định hình.
-
Cách phòng tránh: Nên để tường gạch “nghỉ” tối thiểu từ 7 – 14 ngày trước khi tiến hành trát (tùy thuộc vào điều kiện thời tiết).
1.3. Lún Không Đều Giữa Các Phần Công Trình (Rất Nguy Hiểm)
-
Nguyên nhân: Móng nhà bị lún không đều do nền đất yếu hoặc do sự chênh lệch kết cấu giữa phần nhà cũ và nhà mới, giữa móng cột và móng tường. Hiện tượng này làm tường bị xé rách theo phương chéo.
-
Đặc điểm nhận biết: Vết nứt chạy chéo 45 độ (thường ở góc cửa, góc tường), vết nứt rộng dần theo thời gian, có thể xuyên thấu qua tường và đôi khi kèm theo hiện tượng cửa bị kẹt, khó đóng mở.
-
Cách phòng tránh: Khảo sát địa chất kỹ lưỡng trước khi thiết kế móng, đặc biệt là công trình trên nền đất yếu hoặc xây chen giáp nhà cũ.

1.4. Thiếu Giằng Tường, Lanh Tô Hoặc Thép Chống Nứt
-
Nguyên nhân: Ở các mảng tường dài hoặc vị trí tiếp giáp giữa tường gạch với cột, dầm bê tông, nếu không bố trí giằng bê tông hay lưới thép chống nứt sẽ dễ xuất hiện vết nứt dọc theo đường tiếp giáp. Lý do là hai loại vật liệu này có biên độ co giãn nhiệt khác nhau.
-
Cách phòng tránh: Bố trí giằng ngang tường theo chiều cao khoảng 1,5m – 2m đối với tường dài. Đóng lưới thép (lưới mắt cáo) tại vị trí tiếp giáp giữa cột/dầm với tường gạch trước khi trát hoàn thiện.

1.5. Chất Lượng Vật Liệu Kém Hoặc Tỷ Lệ Trộn Không Chuẩn
-
Nguyên nhân: Dùng cát chứa nhiều bụi/tạp chất, xi măng kém chất lượng, hoặc trộn sai tỷ lệ nước – xi măng – cát sẽ tạo ra lớp vữa trát yếu, giòn và dễ nứt dù thi công đúng kỹ thuật.
-
Cách phòng tránh: Kiểm soát chặt chẽ vật liệu đầu vào. Giám sát tỷ lệ trộn vữa tại hiện trường thay vì để thợ tự phối trộn theo cảm tính.
2. Khi Nào Cần Thực Sự Lo Lo lắng Về Vết Nứt Tường?
Để có phương án xử lý phù hợp, bạn có thể phân loại vết nứt dựa trên các tiêu chí sau:
-
Trường hợp an toàn: Vết nứt chân chim, nông, không trượt mép. Loại vết nứt này vô hại về mặt kết cấu, chỉ ảnh hưởng đến thẩm mỹ. Bạn có thể xử lý dễ dàng bằng cách trám keo chuyên dụng và sơn lại.
-
Trường hợp nguy hiểm: Vết nứt chéo 45 độ, nứt xuyên tường, độ rộng tăng dần theo thời gian hoặc đi kèm hiện tượng kẹt cửa, nghiêng tường.
Lời khuyên từ chuyên gia: Tuyệt đối không tự ý trám vá bề mặt khi chưa xác định đúng nguyên nhân. Nếu vết nứt xuất hiện do lún móng hoặc lỗi kết cấu, việc trám bề mặt chỉ là giải pháp tạm thời che đi khuyết điểm chứ không giải quyết được gốc rễ vấn đề. Đối với các vết nứt nguy hiểm, bạn cần mời kỹ sư kết cấu đến kiểm tra và đưa ra phương án xử lý an toàn nhất.

